Tác giả: Ban Văn hóa Giáo phận Qui Nhơn
Tọa đàm Linh mục Gioakim Đặng Đức Tuấn – Danh nhân Công giáo Việt Nam
Dịp kỷ niệm 100 năm ngày sinh nhà thơ Hàn Mạc Tử, cách nay hơn một thập kỷ, Tòa Giám mục Qui Nhơn đã tổ chức họp mặt các tác giả Công giáo Việt Nam lần đầu vào hai ngày 21-22/9/2012. Tiếp đó, Giải Viết Văn Đường Trường rồi Giải Sáng Tác Cho Tuổi Thơ, suốt 7 năm liền luôn trao giải vào ngày 21-22/9, đã tạo nên truyền thống cho các tác giả Văn thơ Công giáo Việt Nam họp mặt hằng năm vào dịp này.
Năm 2021, giữa tình cảnh đại dịch, ngày truyền thống thứ X đã được cử hành với cuộc tọa đàm trực tuyến về Dòng văn học Công giáo Việt Nam đương đại.
Năm nay, cuộc họp mặt Văn thơ Công giáo lần thứ XII, được đánh dấu với tọa đàm về chủ đề: “Lm. Gioakim Đặng Đức Tuấn, danh nhân Công giáo ái quốc Việt Nam”, được tổ chức tại hội trường Chủng viện Qui Nhơn, với hai bài thuyết trình:
– “Đặng Đức Tuấn trong phong trào canh tân ở Việt Nam nửa cuối thế kỷ XIX” của Pgs. Ts. Đoàn Lê Giang, Trường Đại học Xã hội Nhân văn, Tp. HCM.

– “Lm. Gioakim Đặng Đức Tuấn – tác gia tiêu biểu của văn học Hán Nôm Bình Định” của Ts. Võ Minh Hải, Trường Đại học Quy Nhơn.

Lm. Gioakim Đặng Đức Tuấn sinh năm 1806, qua đời ngày 24-7-1874, thọ 69 tuổi. Mười tháng nữa sẽ là kỷ niệm đúng 150 năm ngày ngài về với Chúa. Các con cháu, các môn sinh và những người cùng chung mối đồng cảm cùng ngồi ôn lại chuyện xưa. Chuyện một linh mục chăm sóc linh hồn tín hữu, một tác giả thơ văn chữ Nôm Nam Trung Bộ thế kỷ XIX, một nhà cải cách quan tâm sâu sắc đến vận mệnh nước nhà.
Sống giữa hoàn cảnh đau thương của đất nước hồi ấy, cha Gioakim Đặng Đức Tuấn đã đối diện với những bài toán khó của phận người, cho cá nhân, cho dân tộc, cho Đạo Chúa. Thế rồi, noi gương Đấng Cứu Thế là Con Thiên Chúa làm người, vị tiền bối của chúng ta đã giải đáp thật suôn sẻ.
Cùng tham dự cuộc tưởng niệm này, có hơn 100 tham dự viên, gồm các hậu duệ cùng huyết thống của vị linh mục họ Đặng, từ Ban Thường trực Hội đồng Họ Đặng Việt Nam, rối những hậu duệ về văn thơ và lòng yêu nước, và cả những hậu duệ trong đức tin. Trong những khoảnh khắc chia sẻ sáng nay, cử tọa đã có dịp cùng ngưỡng mộ một gương sáng, một cõi lòng thao thức cho tình hiệp nhất con dân Đất Việt và thao thức cho Tin mừng của Chúa, thể hiện qua cuộc sống và qua những vần thơ sáng chói.
Mỗi tham dự viên đều nhận được hai ấn phẩm: một là quyển sách của hai tác giả Lam Giang và Võ Ngọc Nhã, tựa đề: ĐẶNG ĐỨC TUẤN, tinh hoa công giáo ái quốc Việt Nam, do Tủ sách Nước Mặn của Giáo phận Qui Nhơn thực hiện lại nhân dịp tọa đàm, với những chỉnh sửa và bổ sung cần thiết, tiếp theo là tập tài liệu tham khảo của Tọa đàm. 472 trang A5 gồm 3 tác phẩm của Lm Đặng Đức Tuấn mới tìm thấy và 35 bài viết liên quan đến Lm. Đặng Đức Tuấn, của 28 tác giả. Đây là những tài liệu quý, giúp hiểu sâu hơn về vị linh mục nổi tiếng của chúng ta.
Hy vọng Tọa đàm lần này là một khởi đầu có sức gợi hứng cho những nghiên cứu và hội thảo quy mô hơn trong tương lai về Lm. Gioakim Đặng Đức Tuấn.
