“Chí Phèo” xóm đạo

“Đi về liền cho tao, ai cho mẹ con mày đến đây, tao đã bảo là không được đi rồi cơ mà” – Hắn vừa nói, vừa mạnh bạo kéo tay cái Nhi con hắn lôi đi xồng xộc. Khuôn mặt hắn dữ tợn, đỏ au, nói câu nào thì hơi cồn theo câu đó bay ra xung quanh. Cái tay to bự, thô ráp của hắn làm cái Nhi đau điếng, con bé khóc nức nở.

Chị Mai vợ hắn xót con, vừa đi theo gỡ tay hắn ra, vừa luôn miệng: “Ba nó làm đau con rồi, bỏ tay ra đi, mẹ con tôi về là được chứ gì”.

Một khung cảnh làm náo loạn cả sân nhà thờ. Mấy đứa con nít thì sợ sệt, nép vào lòng người lớn. Người lớn thì lắc đầu, thở dài ngao ngán. Ai nấy đều không lạ gì chuyện này. Bởi cứ mỗi lần mẹ con chị Mai đi ra nhà thờ mà bị chồng bắt gặp thì đều y như rằng có chuyện xảy ra. Mấy vết thâm tím trên tay, chân, mặt, mũi của chị Mai đều “nhờ” những trận đòn vô cớ từ lão chồng. Người ta xót cho mẹ con chị Mai vì biết rằng, lúc về đến nhà, có một trận bạo hành đang chờ mẹ con chị.

Trước đây còn có bố mẹ hai bên, anh em, họ hàng, làng xóm khuyên ngăn. Nhưng ngặt nỗi, càng khuyên thì hắn càng giận dữ. Hắn canh lúc nào chẳng có ai nữa rồi trút hết cơn giận lên vợ con hắn. Cuối cùng, người khổ vẫn là mẹ con chị Mai. Nên sau này, người ta nhìn thấy đó nhưng lại chỉ thở dài.

Cha xứ cũng đến nhà hắn khuyên răn đủ điều. Cơ mà mỗi lần cha xứ với mấy ông thuộc Hội đồng Mục vụ Giáo xứ đến là hắn đóng sầm cửa lại. Không tiếp khách đã đành, hắn còn buông nhiều lời nhục mạ, chửi rủa, đặt điều.

“Hắn bị ma quỷ nhập rồi” – Đó là câu dân làng nói về hắn mỗi khi có người nhắc đến.

———————————————

“Anh Dũng đấy à, nay nhà tôi mổ con lợn có bộ lòng ngon lắm, tôi đem đến để tôi với anh làm chén cho vui” – Ông Toàn từ ngoài ngõ đi vào, tay cầm theo túi lòng, nói với vào trong.

“Lão đến làm chi, nhà tui không tiếp, lão về đi” – Hắn ngồi trên thềm nhà, tay cầm cái điếu cày, vừa rít một hơi dài rồi nói vọng ra.

“Ối dời, anh Dũng không tiếp tôi cũng được, nhưng phải nể bộ lòng ngon của con lợn tôi chăm cả năm đây chứ. Biết anh Dũng thích lòng nên tôi cất riêng ra cho anh đấy nhé” – Ông Toàn nói rồi ngồi xuống bên cạnh hắn.

Hắn liếc qua túi lòng rồi không nói gì nữa. Ông Toàn nói đúng, hắn mê nhất là món lòng heo luộc.

“Lão định nói gì thì nói đi” – Hắn vừa nhai nhóp nhép miếng lòng trong miệng vừa nói.

“Tôi không tính nói gì đâu, chỉ tính mời anh bữa lòng, rồi nhờ anh mấy hôm tới lo giúp mấy cái ruộng. Dạo này già cả rồi, không được khỏe như mọi năm nên phải thuê người làm thôi anh Dũng ạ”.

“Gớm nữa, nhà lão thiếu gì con cái, lão chẳng bảo chúng nó lo cho, thuê thằng Dũng này làm gì”.

“Năm nay con cái bận công chuyện riêng hết, lão mới phải qua đây nhờ anh Dũng. Gì chứ mấy chuyện đồng áng anh Dũng làm kỹ, tôi yên tâm”.

“Lão thuê thì tôi làm thôi, thằng Dũng này cứ có tiền, có rượu là được”.

——————————–

Hôm sau, xế chiều, hắn vừa cày ruộng xong, đang ngồi nghỉ trên bờ thì thấy ông Toàn từ xa đi tới. Tay ông Toàn cầm theo chai rượu nhỏ và mấy cái nem chua.

“Thằng Dũng này làm xong rồi đấy, lão xem thằng này làm chuẩn chưa?” – Hắn nói khi ông Dũng vừa ngồi xuống bên cạnh.

“Gớm, tôi đâu có ra kiểm tra việc anh làm. Tôi bảo rồi, mấy việc này cứ anh làm là tôi yên tâm” – Nói rồi ông Toàn rót rượu ra chén đưa cho hắn.

Ngồi trầm ngâm một lúc, ông Toàn lên tiếng: “Anh Dũng có thấy đời lão khổ không?”

“Đời lão thì khổ cái chó gì, đời thằng Dũng này mới khổ. Lão ăn sung mặc sướng, còn có dư để cho cho cha xứ với cái nhà thờ này suốt cơ mà, chỉ có tôi mới phải kiếm ăn từng bữa thôi”.

“Haizzzz…” – Nghe hắn nói, ông Toàn thở dài một hơi rồi nhìn ra xa. Đoạn ông nói tiếp: “Khổ thật đấy anh Dũng ạ, khổ nên mới đến nhà thờ, chứ sung sướng lại quên mất việc đạo ngay” – Nói xong, lão ho khù khụ vài tiếng rồi im bặt.

Hắn thấy hôm nay lão Toàn hơi lạ, nhưng không hỏi thêm gì. Vì tính hắn cục mà cũng chẳng quan tâm chuyện gì của ai. Hắn kệ tất. Trong lòng hắn, đời chỉ có hắn là khổ nhất. Giả như ông Toàn có chuyện gì thì cũng chẳng đau khổ bằng hắn. Nghĩ thế, hắn kệ.

———————————

Sáng nay chị Mai đi chợ sớm, mua hương, hoa với ít thực phẩm về làm cơm giỗ. Chị cũng tranh thủ ra mộ thắp hương cho đứa con trai cả. Rồi giấu chồng xin lễ cầu nguyện cho con.

Ở giữa nhà, trên bàn là di ảnh con trai, khói nhang nghi ngút và một bình hoa cúc được cắm cẩn thận. Còn hắn thì say mèm, ngồi tựa vào cửa chính. Chị Mai và cái Nhi lâu lâu lén nhìn hắn rồi lại đi vào nhà.

Ông Toàn vừa thắp nén nhang xong thì qua ngồi cạnh hắn.

“Nhanh thật đấy nhỉ, mới đó mà cũng chục năm rồi”.

Hắn trầm ngâm, không nói gì.

“Thằng Minh nhà tôi cũng trạc tuổi cái Hoàng. Giờ một đứa thì về với Chúa, một đứa thì đi xa, lâu lâu mới về thăm cha mẹ một lần…”

Ông Toàn chưa dứt lời thì hắn hét lên: “Về với Chúa cái nỗi gì, Chúa có cứu con tôi đâu, ông cha xứ để mặc con tôi chết” – Nói xong, hắn ném cái điếu cày ra giữa sân. Chị Mai và cái Nhi ở trong nhà giật mình, hai mẹ con chỉ biết ôm nhau, nín thở.

“Ngày đấy, con tôi đột nhiên đổ bệnh. Đi bệnh viện họ không biết bị gì mà cứ thế trả về. Thằng bé đẹp trai, ngoan ngoãn tự dưng ngu ngu, ngơ ngơ. Rảy nước phép, nghe đọc kinh thì nó bịt tai lại. Ai cũng nói nó bị ma nhập. Rồi người ta chỉ cho tôi qua ông cha xứ mượn dây các phép (dây Stola) để về chữa cho nó. Họ nói chỉ cần đeo cái đấy là khỏi. Nhưng lão ta không cho. Tôi cũng khổ lắm chứ, nhìn con thế tôi xót, lão biết không? Ai chỉ cho cái gì là tôi làm cái đấy. Người ta bảo tôi lấy roi dâu đánh lên người con, mỗi lần đánh là mỗi lần tôi đau xé nát tâm can. Nhưng sau bao ngày hành hạ cả thể xác, tinh thần con như thế. Con tôi không khỏi bệnh. Nó chết, nó bỏ tôi mà đi. Lão biết không? Mà sao lão biết được. Lão có bị mất con đâu mà biết”.

Hắn nói, mắt hắn nhìn lên di ảnh của con, hai mắt hắn đỏ hoe, khuôn mặt hắn cũng đỏ. Nhìn hắn, người ta vừa thấy sự giận dữ, vừa thấy hắn đáng thương. Chị Mai ngồi trong buồng, nghe hắn nói đến đâu, nước mắt rơi đến đó. Chị biết, hắn nhớ con, hắn thương con và hắn ân hận vô cùng.

Ông Toàn nghe thấy thế, chỉ biết qua vỗ vai hắn rồi toan đi về. Bởi lão rõ hơn ai biết, mọi lời nói ra lúc này đều vô nghĩa. Hắn nói đúng, lão không thể hiểu được nỗi khổ mất con của hắn. Chuyện hắn kể đã đưa lão về 10 năm trước. Suốt một tháng ròng, cả xóm đạo xôn xao về chuyện thằng Hoàng đột nhiên ngã bệnh. Ai cũng đồn Hoàng bị ma nhập. Ngày nào người ta cũng tập trung ở nhà anh Dũng. Phần vì thương cảm. Phần vì tò mò. Cứ ngỡ sau một tháng, áp dụng đủ các biện pháp thuốc thang tây y, đông y, tâm linh rồi Hoàng sẽ khỏi. Ai mà ngờ được, chàng trai mới vỏn vẹn 20 tuổi lại ra đi sau bao ngày bị đau đớn về thể xác lẫn tinh thần.

“Cả lão, cả ông cha xứ, cả cái xóm đạo này đều là kẻ giả nhân giả nghĩa” – Nói rồi, hắn vung tay đẩy tay lão Toàn ra. Nhưng cái hất tay khi nóng giận lại vô tình làm ông Toàn bị ngã ra đất bất tỉnh. Hắn hoảng hốt.

———————

Hắn không dám đứng ngoài phòng bệnh. Hắn chỉ dám đứng thập thò từ xa, nhìn vợ và mấy đứa con của lão Toàn đang sốt ruột. Cứ mỗi lần có bác sĩ đi ra, hắn lại đưa mắt trông ngóng. Nhưng đột nhiên, hắn thấy cả nhà lão Toàn ôm mặt khóc nức nở. Vợ gọi chồng. Con gọi Cha. Hắn biết, lão Toàn mất rồi.

Trước hiên nhà, hắn ngồi như kẻ mất hồn. Hắn không rõ hắn đã về nhà bằng cách nào. Hắn chỉ biết hắn đã ngồi ở đó lâu thật lâu. Lòng hắn ngổn ngang. Không lẽ chỉ một cái hất tay vô tình của hắn đã giết chết lão Toàn. Hắn không khóc. Hắn chỉ ngồi đó, im như tờ, con ruồi bay lên đậu trên mặt, hắn cũng kệ.

Hồi lâu, cái Nhi con hắn ra ngồi cạnh hắn, lấy quạt tay mà quạt cho hắn. Hắn quay qua, thấy con mình ngồi đó. Con bé nhà nghèo mà có nước da trắng, đôi mắt to tròn. Con hắn xinh quá. Chao ôi, giờ này mà hắn còn ngồi ngắm nghía đứa con gái của hắn cơ đấy! Hắn thấy tội lỗi quá. Hắn ôm choàng lấy con gái rồi khóc nức nở.

“Nhi ơi, ba là kẻ khốn nạn” – Hắn rít lên bên tai con bé.

Hắn cảm thấy hắn chính là kẻ giết người. Chính hắn, chính hắn đã giết lão Toàn chứ còn ai vào đây nữa.

Qua hôm sau, ông Toàn được đưa về nhà để tổ chức đám tang. Hắn không dám vào nhà thắp cho lão nén hương. Hắn chỉ đứng từ xa, nhìn người ra người vào. Hiếm khi người ta thấy hắn với khuôn mặt không có men mà đầy sự sầu não, u buồn, ân hận. Ngày tổ chức Thánh lễ an táng cho lão Toàn ngoài nhà thờ, người ta thấy hắn ngồi một góc ngoài ghế đá. Thương thay, bao nhiêu năm rồi, nay người ta mới thấy hắn đến sân nhà thờ mà không chửi bới, trách móc. Chỉ thấy hắn ngồi đó, cả người đờ đẫn, mắt nhìn vào quan tài ông Toàn đang nằm đó.

Lễ xong, hắn cũng theo đoàn tang lễ đi đưa tang cho lão Toàn. Nhưng hắn chỉ đi xa xa, không đến gần.

——————————–

Từ hôm lão Toàn mất, hắn không đụng đến giọt rượu nào. Hắn chỉ quanh quẩn trong nhà như người không hồn.

“Ba nó ơi, ba nó đừng trách mình nhiều quá. Ông Toàn mất vì bạo bệnh. Lão bị ung thư lâu rồi nhưng giấu. Haizzzz, âu cũng là cái số” – Chị Mai lên tiếng nói với hắn.

Hắn nghe thấy nhưng không trả lời.

“Còn chuyện của cái Hoàng, ba thừa biết là không phải do cha xứ không cho gia đình mình mượn dây các phép. Mãi sau khi con mất, mình mới biết là con bị tai nạn xe khi đi làm, đầu đập xuống đường nhưng không nói. Bệnh viện ngoài Hà Nội cũng gửi kết quả CT về, con bị tụ máu não nên mới không qua khỏi. Ba nó phải ngưng ân hận thì cái Hoàng mới yên lòng được. Con không muốn ba nó khốn khổ như vậy đâu” – Chị Mai vừa nói vừa khóc.

Hắn biết vợ hắn nói đúng. Nhưng bao năm nay hắn không muốn thừa nhận. Cứ nghĩ lại những lần chính hắn dùng chiếc roi dâu đánh lên người con, tim hắn thắt lại. Vì xót thương con, vì túng quẫn, vì thiếu lòng tin vào Thiên Chúa mà hắn đành tâm u mê, làm bao điều hành hạ lên thể xác con hắn. Hắn biết đó hoàn toàn là lỗi của hắn. Nếu như hắn mạnh lòng tin, chỉ phó thác vào sự quan phòng tuyệt đối của Chúa thì làm gì có chuyện dùng roi dâu đánh con. Cũng làm gì có chuyện bắt con ăn cả phân gà để trừ ma trừ quỷ. Chính hắn mới là kẻ khiến con hắn khổ nhất.

—————————–

Ngày hôm sau, Minh – con ông Toàn ghé qua nhà hắn.

Thoáng nhìn thấy Minh, hắn chột dạ. Có lẽ Minh qua để trách mắng hắn một trận vì việc khiến bố mình mất. Cũng có thể là đánh hắn. Nhưng có sao, hắn đáng đánh mà. Hắn nghĩ.

“Chào anh Dũng, nay em đến đây là để gửi cho anh cái này. Ngoại trừ người nhà, anh là người ngoài duy nhất có di chúc từ bố em” – Nói rồi, Minh đưa cho hắn một lá thư tay.

Hắn sửng sốt.

“Phải nói là em ghen tị với anh. Ít nhất thì những giây phút cuối cùng còn tỉnh táo, anh là người duy nhất được nói chuyện và gặp ông ấy. Còn em chỉ kịp nhìn thấy bố đã nằm đó, trên giường bệnh” – Minh nói, giọng cậu run nhẹ, đôi mắt đỏ hoe.

Mãi đến tối, đã quá nửa buổi kể từ lúc Minh ra về, hắn vẫn ngồi đó, tay cầm bức thư mà chưa dám mở ra. Cái lão Toàn này đúng thật phiền phức, đã chết rồi mà còn như ở đây với hắn. Hắn thoáng nghĩ.

“Anh Dũng ơi, tôi – lão Toàn đây. Đến lúc anh đọc những dòng này thì tôi cũng nằm dưới mấy tấc đất rồi. Có thể anh không biết, hơn 40 mươi năm trước, trong chiếc nhà thờ cũ kỹ kia, tôi là người đỡ đầu của anh trong lễ rửa tội. Tôi còn nhớ lúc đó, anh là một cậu con trai kháu khỉnh, da trắng và hay nhoẻn miệng cười. Nhìn anh, ai cũng thấy dễ mến. Kể từ khi có anh, ông Chiến – bà Hạnh, bố mẹ của anh vui lắm. Ai cũng hi vọng anh sẽ lớn lên khỏe mạnh, bình an và được Chúa giữ gìn.

Khi anh lên 6, bố anh chẳng may bệnh nặng. Trước lúc đi, người ông ấy lo lắng nhất là anh. Ông ấy đã nhờ tôi chăm sóc cho anh. Nhưng xin thứ lỗi cho người bố bất toàn này, tôi đã quên mất là mình còn có một người con đỡ đầu cần phải săn sóc. Suốt bao năm qua, tôi đã không quan tâm gì đến anh. Tôi rất xin lỗi, xin anh bỏ qua cho người bố mà chẳng ra dáng làm bố này!

Anh Dũng ơi, bản thân anh là một người tốt. Chỉ là cuộc đời đau khổ quá, làm anh quên mất chính mình thôi. Anh nói chỉ có ai đủ đầy, hạnh phúc mới tìm đến Chúa là sai rồi. Người ta lại chỉ tin Chúa khi cuộc đời có quá nhiều bất hạnh, khổ giá. Vì niềm tin cho người ta có thêm hi vọng sống đấy anh Dũng ạ!

Nay gần đất xa trời, anh cho tôi được nhiều lời một chút, cũng như bố ruột anh ngày đó, nay người tôi bận tâm nhiều nhất là anh. Tôi chỉ mong anh quên đi chuyện cũ, thôi giày vò bản thân mà sống tốt hơn. Tôi tin rằng, cháu Hoàng đã ở trên Thiên đường rồi. Cháu cũng chẳng trách cứ gì anh đâu. Anh còn chị Mai, người vợ đã luôn kiên nhẫn, chịu đựng mà ở bên anh. Anh còn cháu Nhi, đứa trẻ ngoan nhất xóm đạo này. Biết bao nhiêu chuyện xảy ra, anh vẫn còn có một gia đình êm ấm, hạnh phúc như thế đấy anh Dũng ạ. Anh trách Chúa bao lâu nay, thế mà Ngài vẫn ban cho anh cơ thể khỏe mạnh và gia đình đủ đầy.

Biết bao người mong được như anh mà chẳng được. Ví như tôi, tôi chỉ mong được khỏe mạnh sống cùng con cháu thêm được ngày nào hay ngày đó. Chẳng biết lúc nào tôi sẽ quỵ xuống.

Tôi chỉ mong mấy lời này có thể giúp anh thấy yên lòng hơn một chút, như một sự chuộc lỗi cho bao năm tháng tôi bỏ bê đứa con đỡ đầu của mình. Để ngày mai khi đến trước tòa Chúa, Ngài sẽ nhìn đến mà xót thương tôi!

Đến cuối đời rồi, tôi vẫn sống ích kỷ thế đấy anh Dũng ạ. Mong anh bỏ qua cho người bố này, và mong anh tha thứ cho chính mình.

Nguyện xin Thiên Chúa ban cho con thêm mạnh mẽ để quay về. Tạm biệt con!

Bố đỡ đầu, ông Toàn”

Hắn không biết nước mắt đã rơi ướt mặt hắn từ khi nào. Từng câu từng chữ trong bức thư khiến tâm can hắn rối bời. Lão Toàn ơi, đến khi chết, lão vẫn cứ làm khổ tôi.

————————–

Hôm nay, bình minh lên rõ đẹp, từ tờ mờ sáng, hắn đã ra khỏi nhà. Hắn lên mộ của lão Toàn.

“Lão đến tòa Chúa chưa, nếu đến rồi thì nhớ xưng thêm tội làm tôi khốn đốn mấy hôm nay nhé” – Hắn rót một chén rượu đặt trên mộ ông Toàn, chén còn lại hắn uống cạn. Xong, hắn ngồi xuống bên mộ lão rồi thì thầm.

“Chết thật lão Toàn ạ, mấy hôm không uống rượu, nay uống có một chén mà đắng hết cả miệng. Ngày mai cái Nhi nhà tôi xưng tội lần đầu, theo lão tôi có nên xin xưng tội luôn không nhỉ? Tôi bây giờ thì khác gì bọn con nít đâu, mà khéo khi còn tệ hơn chúng nó, tôi còn chẳng nhớ cách xưng tội thế nào. Lão ở trên đấy có gặp cái Hoàng nhà tôi thì nói giùm nó là ba mẹ nó vẫn khỏe, và…kêu nó bỏ qua cho thằng ba vô dụng, bất tài này nhé! Lão nói đúng, tôi còn vợ, còn con nên phải sống khác đi thôi. Chứ cứ thế này, rồi ai lo cho cái Nhi. Tôi không muốn sau này chết mà còn bận lòng vì con như bố ruột của tôi và lão đâu. Nay đến đây thôi nhé! Tôi về đây, gặp lão sau”.

* Maria Lê Thị Duyên
Dòng Mến Thánh Giá Vinh
Giải Triển vọng cuộc thi ‘400 năm – Người chứng thứ Nhất’